Birçok kişi eBay’i gazetede, televizyonda yada internette bir şekilde duymuştur. Ancak bir eBay iştiraki olan PayPal, sadece internetle gerçekten ilgili olan kişiler tarafından biliniyor. PayPal, Aralık 1998′de Max Levchin, Peter Thiel ve Elon Musk tarafından kuruldu. Kuruluş amacı Personal Digital Assistants (PDA)’ler ve akıllı mobil telefonlar aracılığıyla para transferi sağlamak idi. Elbette o dönemde çok az kişide PDA ve akıllı telefonlar olması ve bu kişilerin de para transferine sıcak bakmaması, bu üçlünün fikirlerini değiştirmesine sebep oldu ve PayPal Ekim 1999’da kullanıma sunuldu.
SİSTEM NASIL İŞLİYOR?
Paypal, internet üzerinden alışveriş yapmak veya para transfer etmek için kullanılan bir ödeme aracı. PayPal kullanıcılarının kişisel bilgilerinin, kredi kartı veya banka hesap numaralarının, parayı transfer ettikleri alıcılar tarafından görülebilmesi mümkün değil. PayPal kullanıcıları bu bilgileri PayPal ile paylaştıktan sonra, PayPal hesapları aracılığıyla ödeme işlemlerini güvenli olarak yapabiliyorlar.
PAYPAL KİLOMETRE TAŞLARI
-
eBay önce Mayıs 1999’da Billpoint adlı teknoloji şirketini satın aldı ve eBay ödeme yöntemi olarak kabul etti.
-
Ocak 2000’de ise PayPal, eBay tarafından ödeme yöntemi olarak tanındı ve PayPal kullanıcısı sayısı 100.000’e yükseldi.
-
Mart 2000’de ise PayPal kullanıcı sayısı 1.000.000’a, Ağustos 2000’de ise 3 milyona ulaştı.
-
Bunu gören Rus ve Nijerya mafyası çalıntı kredi kartı bilgileri ile sahte PayPal kullanıcıları oluşturarak şirketi 5.7 milyon dolar zarara soktu.
-
14 Şubat 2002’de şirket halka açıldı ve ilk gün yüzde 54 oranında hisseler değer kazandı.
-
eBay, 3 Eylül 2002’de 1.5 milyar USD ödeyerek PayPal’ı satın aldı.
-
22 Ekim 2002’de PayPal ile Euro ve Paund parabirimlerinde işlem yapılmaya başlandı.
-
Haziran 2004’de yüksek tutarlı alımlar için kredi kullanım programını devreye soktu.
-
31 Aralık 2004’de eBay İngiltere’de PayPal’ı ödeme aracı olarak sundu ve PayPal gelirleri %300 oranında artarak toplamda 1.4 milyar USD’ye ulaştı.
-
6 Nisan 2006’da PayPal mobile versiyonunu piyasaya sürdü, kullanıcılar cep telefonlarından para transferi yapabilir hale geldi.
-
6 Ekim 2006’da PayPal 103 ülkede ve 10 para biriminde işlem görmeye başladı.
-
15 Mayıs 2007’de Avrupa Birliğinde bankacılık yapabilme yetkisi aldı. PayPal, Amerikada bu yetkiyi henüz alabilmiş değil ancak GE Consumer Finance ile ortaklık yaparak kullanıcılarına istekleri doğrultusunda kredi kartı vermekte.
-
2008’de 164 milyondan fazla kullanıcısı ve 190 ülkede ve 17 para birimde geçerli bir ödeme sistemi.
RAKAMLARLA PAYPAL
Kıyaslama yapmak gerekirse, 78 milyon Amerikan Express ve 114 milyon Citibank kartına karşılık 164 milyonluk PayPal kullanıcı sayısı gerçekten ilgi çekici. İngiltere’de her 3 kişiden 1’i PayPal hesabına sahip. Avrupada 100 binden fazla internet sitesi PayPal ödeme sistemini kabul ediyor. Dünya çapında online yapılan ödemelerin %9’undan , Amerika’da ise %12’sinden fazlası PayPal ödeme sistemi kullanılarak yapılmakta. Haziran 2008 itibariyle eBay.com’da yapılan satışların %97’si PayPal ile ödemeyi kabul ediyor. eBay.com kullanıcıların %90’ından fazlası ise PayPal hesabına sahip.
PayPal ile yapılan işlemler Ocak – Mart 2005 döneminde toplam 107 milyon adetten Ocak – Mart 2008 döneminde toplam 211 milyon adete çıkmış. Bu durum 2005 yılının ilk 3 aylık işlemlerine göre 2008 yılında %97 oranında bir artışı göstermekte. Aynı şekilde, Mart 2005 sonu itibariyle PayPal hesaplarının toplamı, eBay kullanıcılarının %57′si kadarken bu oran Mart 2008 sonu itibariyle %72′ye çıkmış. PayPal kullanıcı sayısı ve işlem sayısı artarak devam ediyor.
CEO John Donahoe Nisan ayında PayPal’ın ilk 3 aylık sonuçlarını açıkladı. 14.4 milyar USD işlem hacmi, %34 büyüme, ve 560 milyon USD komisyon geliri. Rakamlar etkileyici. eBay gelirleri 2005 yılında PayPal gelirlerinin 3.2 katı iken, 2008 yılında bu fark 2.2 katına düşmüş. PayPal büyümeye ve kar etmeye devam ediyor. Bu durumdan ise en çok eBay ortakları mutlu oluyordur.
PayPal gelirlerinin %43′ünden fazlası Amerika dışından yapılan işlemlerden gelmekte. Özellikle USD’nin Euro karşısında değerinin düşmesi sonucunda Avrupalılar’ın Amerika’dan ürün satınalmaları bu oranı arttırmakta. PayPal başkanı Scott Thompson, kobilerin online mecrada yer almak istemelerinin PayPal’ın gelirlerini arttıracağına inanıyor.
PayPal’ın başarısının arkasındaki en büyük etken kuşkusuz eBay. Aralık 2007 sonuçlarına baktığımızda PayPal gelirlerini %46′sı eBay üzerinden yapılan alımlardan oluştuğunu görüyoruz.
PayPal için en büyük risk ise eBay satışlarının azalması. PayPal, eBay dışındaki satıcılara da yoğunlaşarak riskini azaltmak istiyor. US Airways, DHL, Starbucks, Avon, Ladbrokes.com, Buy.com, Barnes&Nobles, HP, Dell PayPal’ı ödeme yöntemi olarak kabul eden şirketlerden sadece birkaçı.
Mart 2005′de 60,5 milyon olan eBay kullanıcı sayısı, Mart 2008′de %38 artarak 83,9 milyona çıkmış. Aynı dönemlerde, Mart 2005′de 34,4 milyon olan PayPal kullanıcı sayısı ise Mart 2008′de %75 artarak 60,2 milyona çıkmış. eBay kullanıcı sayısında artış yavaşlamakla birlikte PayPal kullanıcı sayısındaki artış hız kesmeden devam ediyor.
eBay Avustralya 17 Haziran’dan itibaren satıcılardan tüm işlemler için PayPal ı kullanmalarını zorunlu tutacak radikal bir değişikliğe gitti. eBay tarafından yapılan açıklamada, satıcılardan, yapacakları listelemelerde Moneygram, Westernunion ve posta ile nakit gönderimini kabul etmelerini tamamen yasakladı. 17 Haziran’dan itibaren ise, kullanıcılarının yapacakları işlemlerde EFT ve çek ile ödeme yöntemlerini yasakladı. Ancak EFT’nin PayPal hesabının kullanarak yapılmasına izin verecek. 17 Haziran’dan sonra tek ödeme yöntemi olarak PayPal kabul edilir duruma geldi. Ancak Visa ve Mastercard sahipleri ödemelerini kredi kartları ile PayPal sistemini kullanarak yapabilecekler. Satıcıların ödeyecekleri PayPal komisyon oranı ise yapılan işlem hacmi ile orantılı olarak %1.1 ile %2.4 arasında değişiyor.
Ebay açıklaması muhtemel uygulamalar için açık bir işaret. Bunu bir beta süreci olarak düşünürsek ileride tüm eBay sitelerinde PayPal’ın kullanımının zorunlu olacağını öngörmek çokda zor olmayacaktır. Bundan Türkiye’nin de nasbini alacağını düşünüyorum. eBay Almanya direktörü Sina Afra 15 Haziran 2008 tarihli Economist dergisindeki söyleşide, spesifik olarak Türkiye pazarı ile ilgili hedefleriniz nelerdir sorusuna “ Şu an bir geçiş aşamasındayız, Deneyimlerimizi gittigidiyor’a aktarıyoruz. Zaten biz girdiğimiz birçok ülkede önce yerel bir markanın azınlık hisselerini aldık ardından 2-3 yıl sonra tamamına sahip olduk. Türkiye’de de aynı stratejiyi takip edeceğiz” şeklinde cevap vermiş. Sina Afra tarafından hazırlanan “Turkish Internet Sector Overview May 2008” adlı sunumda, Tütkiye online e-ticaret pazarının 2009 yılında 8.9 milyar USD ye ulaşacağı öngörülmüş.Bu rakam 2007 yılına göre %81 oranında bir artışa isabet ediyor. Buradan da anlayacağımız gibi eBay Türkiye’de kalıcı olacak ve PayPal ile bizde tanışacağız.
PAZAR ARAŞTIRMALARI
2008 başında JupiterResearch ve PayPal internet kullanıcıların ödeme alışkanlıkları üzerine bir araştırma yaptırmışlar. Sonuçlar özetle aşağıdaki gibi;
- Kullanıcıların %66 sı birden çok ödeme yöntemi bulunan online satıcıları tercih ediyor.
- Kullanıcıların %62 si alışveriş yaptıkları sitelere güvenseler bile, kredi kartı bilgilerini internet sitelerine vermediklerinde kendilerini daha güvende hissediyorlar
- Kullanıcıların %61 i kredi kartı ve debit kart (bizde banka kartı yada maaş hesabı kartı olarak biliniyor) ile ödeme seçeneğini birlikte sunan siteleri tercih ediyor.
- Kullanıcıların %55 i ödemeyi yap butonuna basmadan once kullanacakları ödeme yöntemini düşünüyorlar.
- Kullanıcıların %48 i kredi kartı ile ödeme yapmak yerine alternatif ödeme yöntemlerinin daha uygun olduğunu düşünüyor.
- Kullanıcıların %33 ü isim adres ve kredi kartı bilgisini vermekten kaçınıyorlar.
- Her sekiz kullanıcıdan biri neyi alacağından once ödemeyi nasıl yapacağını düşünüyor.
2008 Nisan ayında, PayPal ve Comscore internet kullanıcılarının online alışverişleri sonlandırmadan ilgili sitelerden ayrılma nedenleri üzerine bir araştırma yapmışlar. Sonuçlar ise özetle aşağıdaki gibi
- Her 3 kullanıcıdan 2 si, alışveriş sepetine koydukları ürünleri almadan siteden ayrılıyorlar. Bu kullanıcıların 1/3 ünden fazlası aynı siteye geri dönp satın alma işlemini sonlandırıyorlar.
- Her 4 kullanıcıdan biri online alışveriş yapmadan önce, alacakları ürünleri offline mağaza fiyatları ile karşılaştırmak istiyor (bu konu gerçekten ilginç, online fiyat karşılaştırması yapan internet sitelerinin, ilgili ürünlerin mağaza fiyatlarınıda karşılaştırma tablosuna koymaları, internet kullanıcılarının online satın alma isteklerini tetikleyeceği kaçınılmaz)
- Kullanıcıların %43 ü alışveriş sepetindeki ürünü, yüksek gönderi maliyeti dolayısıyla almaktan vazgeçiyor.
- Kullanıcıların %36 si alışveriş tutarının beklentilerinin üzerinde olduğunu düşünerek ödemeyi sonlandırmıyor.
- Kullanıcıların %27 si aynı ürünün fiyatını diğer web siteleri ile karşılaştırmadan ürünü satın almak istemiyor.
- Kullanıcıların %16 sı müşteri ilişkileri departmanı ile kontağa geçip sorularına cevap alamadığı için satın almayı gerçekleştirmiyor.
Amerikada Online alışverişin 2008 yılında %19 2012 yılına kadar ise yıllık %10 büyüyeceği öngörülüyor.
Jupiter Research tarafından yapılan araştırmada, alternatif ödeme yöntemleri içerisinde PayPal %23 Pazar payına sahip iken BillMeLater %4, Google Checkout %1 pay almakta.
TÜRKİYE’DEKİ DURUM
Kullanıcılar açısından popüler uygulama “Sanal Kart”. Örnek olarak Garanti Bankası sanal kart uygulamasına baktığımızda, Garanti Sanal Kart’ın limiti ’0′ olarak belirlenmiş. İnternette alışveriş yapmak istediğinizde, önce Garanti Sanal Kart’ınıza hesabınızdan para transferi yapmalısınız. Alışverişinizi Garanti Sanal Kart’ınızla yaptıktan sonra kalan parayı hesabınıza geri aktarabilirsiniz. Garanti Sanal Kart için yıllık kart ücreti ödemezsiniz.
Online satış yapan e-ticaret şirketleri açısından EFT ve Sanal Pos uygulaması mevcut. Tüm banka kartları bu yöntemle ödeme aracı olarak kabul ediliyor. Bu şirketlerin yapacakları tahsilatlar için işlem maliyeti, bankalar ile yapacakları anlaşmaya göre değişiyor. Bu anlaşmalarda belirlenen komisyon oranları, şirketlerin işlem hacmine göre değişkenlik gösteriyor. Komisyon oranları PayPal’dan yüksek olmakla birlikte net olarak internet sitelerinde bilgi açıklanmıyor. Oranlar %2 ile ile %4 arasında değişiklik göstermekte. Ek olarak Sanal Pos’ların yıllık bir aidat ücretleride bulunmakta.
Bir eBay iştiraki olan GittiGidiyor’da ise satıcılar paralarını EFT veya kredi kartı yöntemleri ile tahsil edebiliyorlar. GittiGidiyor peşin ödemelerde işlem hacmine göre %3 ile %4 arasında banka kartı komisyonu tahsil ettiklerini internet sitelerinde açıklamışlar..
Kaynaklar: ebay.com, ebay.com.au, paypal.com, gittigidiyor.com, businessweek.com, ekonomist, sina afra “Turkish internet sector overwiew” mayıs 2008 sunumu.
tamisabet.com
haziran 2008
bu yazı tamisabet.com tarafından hazırlanmıştır ve sadece tamisabet.com sitesi kaynak gösterilerek kullanılabilir.
Hemen hemen herkes bu konu ile meşgulken, twitter varolan popülaritesini arttırmaya devam ediyor. RJMetrics verilerine göre Mart ayından itibaren aylık ortalama 8 milyon kişi twitter’a katılıyor. Toplam kullanıcı sayısı ise 50 milyonu geçmiş durumda.
Twitter sadece markaların kendi reklamlarını yaptıkları bir platform değil, birçok marka müşterileri ile direkt ilişki kuruyor, problemleri dinliyor ve harekete geçiyor. Zappos bunun en iyi örneklerden biri. Twitter kullanıcılarının zappos.com’un CEO’sunun twitter’da olduğunu bilmeleri, kullanıcıların markaya yaklaşımını sizce nasıl etkiler? İlginç gelebilir ama şikayet kutularının yerini twitter alabilir.
Dell Haziran 2007’de twitter’da yeni gelen ürünleri, indirimleri, kampanyaları ve promosyon kuponlarını takipçileri ile paylaşmak amacıyla DellOutlet hesabını oluşturdu. Dell tarafından yapılan açıklamaya göre, bu hesap üzerinden bugüne kadar 2 milyon USD tutarında outlet ürünlerinin satışını gerçekleştirdi. Ayrıca DellOutlet aracılığı ile gelen kullanıcılar, 1 milyon USD tutarında diğer dell ürünlerinden de satın aldılar. Yani Dell toplamda twitter sayesinde 3 milyon USD kazanç elde etmiş. Dell için bu rakam çok büyük olmayabilir ama birçok küçük ölçekli şirket için önemli bir rakam ve satışlarını arttırmak için etkili bir yöntem olarak değerlendirilebilir.
Dell açısından baktığımızda dell.com’a diğer sitelerden gelen ziyaretlerin twittter sadece 0.09%’sini oluşturuyor. Twitter’ın üye sayısındaki trendi göz önüne aldığımızda bu oranın zamanla artması kaçınılmaz. Kendi ürünlerini satmak isteyen kullanıcılar sebebiyle özellikle de ebay veya craigslist için bu oranın daha hızlı artması beklenebilir.
1 Temmuz’da bing, twitter ile sınırlı bir işbirliğine gittiğini ve bazı kullanıcıların tweetlerini gerçek zamanlı olarak taradıklarını ve bunu bing arama sonuçları sayfasında özel olarak listeleyeceklerini açıkladı. Aşağıda bing üzerinden Danny Sullivan’a ilişkin yaptığım denemeye ilişikin sonucu bulabilirsiniz. Sonuç ve listelemedeki uygulama gerçekten ilgi çekici. Şirketlere ve kişilere ait anlık bilgilerin veya haberlerin arama motorunda eşzamanlı yer almasının arama motoru için çok önemli olduğunu düşünüyorum. Google’da 21 Ekim’de twitter’da gerçek zamanlı aramaya başladığını duyurmuş, dolayısıyla gerçek zamanlı arama alanındaki rekabet kızışmaya devam edecek gibi duruyor.
Birçok şirket şu anda twitter’da, kendileri hakkında yapılan yorumları takip ediyor veya ürünlerinin, verdikleri hizmetlerin tanıtımını yapıyor. Birçok kullanıcı da twitter’da, şirketleri ve diğer kullanıcıların yorumlarını takip ediyor veya onların görüş soruyor. Twiiter gelir modeli ne olacak? Kesin olan bir şey var ki bildiğimiz banner reklamları olmayacak. Kendi blogların da açıkça bunun altı çizilmiş. Amaç, şirketler ile tüketicileri buluşturmak ve gelir modelini bunun üzerine kurmak. Yani ticari kullanımı ücretlendirmek. Buna ek olarak, Twitter, şirketlere bir CRM uygulaması satabilir, kullanıcı istatistiklerini ve datalarını şirketler ile paylaşabilir, veya şirket adına twitter kullanıcılar ile iligli analizleri yapar ve şirkete raporlar. Kullancılar ile kurulacak ilişki twitter tarafından yürütülür ve bunun için şirket belirli bir ücret öder. Hatta twitter kullanıcılarına satınalmaları veya denemeleri için ürünler bile önerebilir.
